Türkiye Gazetesi muharriri İsa Karakaş, bugünkü köşesinde hususa ait son ayrıntıları paylaştı.
Karakaş’ın yazısında yer alan sözler şöyle:
“Sahte sigortalılık” ve “sahte/naylon iş yerleri” ile yürütülen çabayı her sene bu köşemizden siz bedelli okurlarımıza aktarmaktayız. Katılaşan son bilgiler, durumun vahametini ve kontrolün gücünü gözler önüne seriyor.
Gazete köşemize ve toplumsal medya kanallarımıza gelen yüzlerce iletide, vatandaşlar sigortalılık müddetlerinin yahut bağlanmış emekli aylıklarının bir anda iptal edilmesinden sıkıntı yanıyor. Lakin bu itirazların perde ardını araladığımızda karşımıza çıkan tablo daima tıpkı: Vatandaşlar, sigortalı gösterildikleri iş yerinin ne ismini ne adresini ne de ne iş yaptığını biliyor.
Unutulmamalıdır ki; SGK, özel sigorta değildir. Yasal koşullar geçekleşmeden prim ve evraklar verilmiş olsa bile 4/1-a (SSK) sigortalılığı mümkün değildir. Keza SGK mevzuatı uyarınca sigortalılık bir “hak” olduğu kadar, bir patrona bağımlı, fiyat karşılığı ve fiilen gerçek çalışma kurallarına bağlıdır. Bu koşulların biri bile eksikse, o sigortalılık SGK nezdinde yok kararındadır.
YAPAY ZEKÂ TAKVİYELİ TAKİP: 100 FARKLI PARAMETRE
SGK, 2016 yılından bu yana yürüttüğü “Sahte İş Yeri ve Uydurma Sigortalılık Tespit Projesi” ile yanılgı hissesini neredeyse sıfıra kadar indirdi. Sistem nasıl işliyor?
Devasa Bilgi Taraması: 2011-2016 yılları ortasında tescil edilen 4,6 milyon iş yeri büyüteç altına alındı.
Akıllı Algoritmalar: 100’e yakın parametre (prim ödeme alışkanlıkları, çalışan sayısı, iş kolu ahengi vb.) kullanılarak “sahte olma ihtimali yüksek” iş yerleri anlık olarak listeleniyor.
Hızlı Müdahale: Evvelce bin günden fazla süren tespit müddetleri, dijital takip sayesinde 360 günün altına çekildi. Bu sayede hem vatandaşın daha fazla mağdur olması engelleniyor hem de kamu ziyanı büyümeden önleniyor.
16 FAZDA BÜYÜK PAKLIK: MİLYARLARCA LİRALIK İPTAL
Projenin 2025 yılına kadar uzanan 16 farklı uygulama evresinde çarpıcı sonuçlara ulaşıldı. Bilhassa 15. ve 16. faz çalışmalarında, denetlenen iş yerlerinin büyük bir kısmının büsbütün uydurma olduğu tescillendi.
15. Faz Sonuçları: 128 geçersiz iş yerinde 18.191 düzmece sigortalı bulundu; 487,5 milyon TL’lik borç tespit edildi.
16. Faz Sonuçları: 195 düzmece iş yerinde 20.578 geçersiz sigortalı ortaya çıkarıldı; 1,27 milyar TL’lik kamu ziyanı hesaplandı.
Genel Toplam: Bugün prestijiyle tam 3.273 uydurma iş yeri üzerinden bildirim yapılan 245.740 kişinin sigortası ve emekliliği iptal edilmiş durumda.
EMEKLİ MAAŞLARI FAİZ VE CEZASIYLA GERİ ALINIYOR
Sahte sigorta yaptırmanın faturası yalnızca sigortanın silinmesiyle bitmiyor. Süreç şu formda işliyor:
Kodlama: Kuşkulu iş yerlerine “1” yahut “T” kodları konularak hizmet bildirimleri durduruluyor.
Maaş İadesi: Şayet kişi düzmece hizmetlerle emekli olmuşsa, bağlanan maaşlar kesiliyor ve bugüne kadar ödenen tüm fiyatlar gecikme artırımı ve faiziyle geri isteniyor.
Sağlık Masrafları: Kişinin ve bakmakla yükümlü olduğu yakınlarının o devirde yaptığı tüm hastane ve ilaç masrafları bireyden tahsil ediliyor.
Adli Süreç: Hem geçersiz sigortalılar hem de bu tezgâhı kuranlar hakkında Cumhuriyet Savcılıklarına kabahat duyurusunda bulunuluyor.
